HỌC VIỆN CHÍNH TRỊ KHU VỰC IV KHẲNG ĐỊNH VỊ THẾ TRƯỜNG ĐẢNG TRUNG ƯƠNG Ở ĐỒNG BẰNG SÔNG CỬU LONG

PGS, TS. HOÀNG PHÚC LÂM
Phó Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh

(TTKHCT) - Sau hai mươi năm xây dựng và phát triển, Học viện Chính trị khu vực IV đã từng bước khẳng định vững chắc vị thế là Trường Đảng Trung ương ở khu vực đồng bằng sông Cửu Long. Với chức năng là trung tâm đào tạo, bồi dưỡng cán bộ lãnh đạo, quản lý, nghiên cứu khoa học và tư vấn chính sách, Học viện Chính trị khu vực IV đã có những đóng góp quan trọng vào sự phát triển của vùng đồng bằng sông Cửu Long cũng như sự phát triển của đất nước. Thành tựu đó đã tạo lập cơ sở vững chắc để Học viện Chính trị khu vực IV thực hiện tốt chức năng, nhiệm vụ trong kỷ nguyên mới.

GS, TS. Nguyễn Xuân Thắng chụp ảnh với các đại biểu tham dự Đại hội Đảng bộ Học viện Chính trị khu vực IV lần thứ V, nhiệm kỳ 2025 - 2030

1. Đặt vấn đề

Nhằm đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững của vùng đồng bằng sông Cửu Long trong bối cảnh mới, Nghị quyết số 45-NQ/TW, ngày 17/02/2005 của Bộ Chính trị về xây dựng và phát triển thành phố Cần Thơ trong thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước đã xác định phương hướng, nhiệm vụ phát triển thành phố Cần Thơ đến năm 2030, trong đó chỉ rõ: “Thành lập Phân viện Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh (...) tại thành phố Cần Thơ”¹. Tiếp đó, Nghị quyết số 149-NQ/TW, ngày 02/8/2005 của Bộ Chính trị về chức năng, nhiệm vụ, tổ chức bộ máy của Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh đã xác định Học viện Chính trị khu vực IV là một đơn vị trực thuộc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh. Nghị quyết chỉ rõ: “Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh gồm các viện, vụ, ban, văn phòng, tạp chí, nhà xuất bản và Học viện Chính trị khu vực I, Học viện Chính trị khu vực II, Học viện Chính trị khu vực III, Học viện Chính trị khu vực IV, Học viện Báo chí và Tuyên truyền”².

Thực hiện Nghị quyết số 149-NQ/TW, ngày 02/8/2005 của Bộ Chính trị, ngày 30/3/2006, Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh đã ký Quyết định số 534/QĐ- HVCTQG về việc thành lập Học viện Chính trị khu vực IV trực thuộc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, đặt tại thành phố Cần Thơ. Ngày 31/3/2006, Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh đã ký Quyết định số 303/QĐ-HVCTQG về chức năng, nhiệm vụ và cơ cấu tổ chức của Học viện Chính trị khu vực IV. Quyết định chỉ rõ: Học viện Chính trị khu vực IV là đơn vị trực thuộc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh. Học viện Chính trị khu vực IV là trung tâm đào tạo, bồi dưỡng lý luận chính trị cho cán bộ lãnh đạo, quản lý chủ chốt, cán bộ khoa học lý luận chính trị của Đảng, Nhà nước, các tổ chức chính trị - xã hội, các doanh nghiệp nhà nước và các đơn vị sự nghiệp công lập trên địa bàn Tây Nam Bộ; trung tâm nghiên cứu khoa học lý luận Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước, các khoa học chính trị, khoa học lãnh đạo, quản lý của khu vực Tây Nam Bộ³. Trước yêu cầu mới, nhất là đáp ứng yêu cầu xây dựng tổ chức, bộ máy tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả, ngày 06/3/2025, Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh đã ký Quyết định số 838-QĐ/HVCTQG về chức năng, nhiệm vụ và cơ cấu tổ chức của Học viện Chính trị khu vực IV. Quyết định chỉ rõ: “Học viện Chính trị khu vực IV là trung tâm đào tạo, bồi dưỡng cán bộ lãnh đạo, quản lý, cán bộ khoa học lý luận chính trị của Đảng, Nhà nước, các tổ chức chính trị - xã hội, các doanh nghiệp nhà nước và các đơn vị sự nghiệp công lập ở khu vực đồng bằng sông Cửu Long; đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức, viên chức; nghiên cứu khoa học lý luận chủ nghĩa Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; nghiên cứu khoa học chính trị, khoa học lãnh đạo quản lý, khoa học hành chính, quản lý nhà nước phục vụ giảng dạy, học tập, góp phần cung cấp luận cứ khoa học cho việc hoạch định, hoàn thiện đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, bảo vệ vững chắc nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch”⁴. Thực hiện chức năng, nhiệm vụ của mình, trong hai mươi năm xây dựng và phát triển, Học viện Chính trị khu vực IV đã đạt được nhiều thành tựu quan trọng, khẳng định vị thế Trường Đảng Trung ương ở đồng bằng sông Cửu Long.

2. Thành tựu trong thực hiện nhiệm vụ chính trị của Học viện Chính trị khu vực IV khẳng định vị thế Trường Đảng Trung ương ở đồng bằng sông Cửu Long

Trong hai mươi năm xây dựng và phát triển, tuy gặp nhiều khó khăn, nhất là trong giai đoạn đầu mới thành lập, nhưng Học viện Chính trị khu vực IV (Học viện) đã không ngừng nỗ lực vươn lên và khẳng định được vai trò, vị thế từ việc thực hiện có hiệu quả nhiệm vụ chính trị, nhất là về đào tạo, bồi dưỡng; nghiên cứu khoa học; tham mưu, tư vấn chính sách và bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng.

Thứ nhất, kết quả và thành tựu quan trọng trong đào tạo cao cấp lý luận chính trị và phối hợp đào tạo sau đại học

Trước yêu cầu “Xây dựng đội ngũ cán bộ, trước hết là cán bộ lãnh đạo và quản lý ở các cấp, vững vàng về chính trị, gương mẫu về đạo đức, trong sạch về lối sống, có trí tuệ, kiến thức và năng lực hoạt động thực tiễn, gắn bó với nhân dân”⁵; “Tập trung xây dựng đội ngũ cán bộ các cấp, nhất là cấp chiến lược và người đứng đầu đủ phẩm chất, năng lực và uy tín, ngang tầm nhiệm vụ”⁶, trong hai mươi năm qua, thực hiện sự lãnh đạo, chỉ đạo của Đảng ủy, Ban Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, Học viện đã thực hiện tốt nhiệm vụ đào tạo cao cấp lý luận chính trị theo yêu cầu vừa mở rộng quy mô, vừa đảm bảo chất lượng. Giai đoạn từ 2006 - 2012, tuy còn khó khăn về cơ sở vật chất và đội ngũ giảng viên, nhưng Học viện đã đào tạo 3.141 học viên cao cấp lý luận chính trị, trong đó hệ tập trung là 1.123 học viên, hệ không tập trung là 2.018 học viên. Giai đoạn 2012 -2018, Học viện đã đào tạo 5.557 học viên cao cấp lý luận chính trị, trong đó hệ tập trung là 1.961 học viên, hệ không tập trung là 3.596 học viên. Giai đoạn 2018 - 2026, khi các điều kiện phục vụ hoạt động học tập có những cải thiện mang tính đột phá toàn diện, Học viện đã tổ chức 175 lớp cao cấp lý luận chính trị thuộc các hệ đào tạo tập trung, không tập trung và hệ hoàn chỉnh, với tổng số 10.201 học viên. Trong đó, số lớp cao cấp lý luận chính trị hệ tập trung là 75 lớp, hệ không tập trung là 77 lớp, hệ hoàn chỉnh là 23 lớp. Như vậy, trong hai mươi năm, Học viện đã đào tạo 18.955 học viên cao cấp lý luận chính trị thuộc các hệ đào tạo tập trung, không tập trung và hệ hoàn chỉnh, qua đó khẳng định vai trò là trung tâm đào tạo cao cấp lý luận chính trị ở khu vực đồng bằng sông Cửu Long. Cùng với đào tạo cao cấp lý luận chính trị, Học viện đã phối hợp, tham gia đào tạo cao học ở nhiều chuyên ngành với hơn 1.348 học viên đã tốt nghiệp, qua đó góp phần phát triển nguồn nhân lực chất lượng cho khu vực công ở vùng đồng bằng sông Cửu Long.

Thứ hai, công tác bồi dưỡng cán bộ, công chức và viên chức từng bước đa dạng hóa về loại hình và đạt nhiều kết quả quan trọng

Cùng với đào tạo, bồi dưỡng cán bộ là một trong những nhiệm vụ quan trọng của Học viện. Nếu trong những giai đoạn trước, công tác bồi dưỡng của Học viện chủ yếu là bồi dưỡng nghiệp vụ công tác Đảng, thì từ năm 2019 đến nay, ngoài tổ chức bồi dưỡng nghiệp vụ công tác Đảng theo chỉ tiêu được giao, Học viện đã tích cực phối hợp với cấp ủy, chính quyền địa phương để tổ chức các lớp bồi dưỡng dự nguồn cấp tỉnh, cấp huyện và cập nhật kiến thức dành cho cán bộ đối tượng 3 và 4. Về bồi dưỡng nghiệp vụ công tác Đảng, kể từ lớp đầu tiên được tổ chức (năm 2008) đến nay, Học viện đã tổ chức 58 lớp với 4.985 học viên. Về bồi dưỡng cán bộ dự nguồn cấp tỉnh, cấp huyện (trước đây) và cán bộ đối tượng 3, 4, từ năm 2019 đến nay, Học viện đã tổ chức 72 lớp với 5.813 học viên, trong đó, lớp bồi dưỡng cán bộ dự nguồn cấp tỉnh và cấp huyện là 4.104 học viên.

Thứ ba, công tác nghiên cứu khoa học, tổng kết thực tiễn đạt được nhiều thành tựu quan trọng, có bước đột phá trong những năm gần đây

Nghiên cứu khoa học lý luận chủ nghĩa Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; nghiên cứu khoa học chính trị, khoa học lãnh đạo quản lý, khoa học hành chính, quản lý nhà nước là một trong những chức năng quan trọng của Học viện. Thực hiện chức năng này, trong hai mươi năm qua, dưới sự lãnh đạo, chỉ đạo của Đảng ủy, Ban Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh và sự nỗ lực, cố gắng của mình, Học viện đã đạt được nhiều thành tựu trong công tác nghiên cứu khoa học, qua đó góp phần phục vụ công tác đào tạo, bồi dưỡng, phát triển lý luận cũng như cung cấp luận cứ phục vụ việc hoạch định chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước và các quyết sách phát triển của cấp ủy, chính quyền địa phương. Thành tựu và kết quả trong nghiên cứu khoa học của Học viện thể hiện trên các điểm chủ yếu sau:

Một là, số lượng các nhiệm vụ, đề tài khoa học không ngừng tăng lên, chất lượng nghiên cứu không ngừng được cải thiện. Từ năm 2006 đến nay, Học viện đã chủ trì, triển khai 174 đề tài, nhiệm vụ khoa học các cấp, trong đó có 02 đề tài khoa học cấp Nhà nước; 44 đề tài cấp Bộ, cấp Bộ trọng điểm và 128 đề tài, nhiệm vụ khoa học cấp cơ sở.

Hai là, số lượng hội thảo khoa học các cấp không ngừng tăng lên, đảm bảo yêu cầu chất lượng và hiệu quả. Từ năm 2006 đến nay, Học viện chủ trì và phối hợp tổ chức 67 hội thảo khoa học cấp Bộ, cấp tỉnh và cấp cơ sở, qua đó góp phần làm rõ một số vấn đề lý luận, thực tiễn của vùng cũng như của đất nước. Việc phối hợp giữa Học viện với các địa phương trong tổ chức các hội thảo khoa học cấp Bộ đã góp phần để các Trường Chính trị trong khu vực đạt chuẩn Trường Chính trị mức I.

Ba là, xã hội hóa kết quả nghiên cứu đã đạt được nhiều kết quả quan trọng. Trong hai mươi năm qua, công tác xã hội hóa kết quả nghiên cứu của Học viện đã đạt được nhiều kết quả, góp phần quan trọng vào việc phổ biến tri thức mới, thành quả nghiên cứu mới cũng như phát triển lý luận và tư vấn chính sách. Trong hai mươi năm, đội ngũ cán bộ, viên chức của Học viện đã xuất bản hơn 50 đầu sách các loại (sách tham khảo, chuyên khảo) và công bố hàng nghìn bài viết trên các ấn phẩm khoa học, trong đó có một số nghiên cứu đã được công bố trên các tạp chí quốc tế uy tín thuộc danh mục WoS/Scopus.

Thứ tư, công tác tham mưu, tư vấn chính sách đã có bước cải thiện rõ nét trong những năm gần đây

Tổng kết thực tiễn, nghiên cứu khoa học nhằm góp phần cung cấp luận cứ khoa học cho việc hoạch định, hoàn thiện đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, bảo vệ vững chắc nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch là một trong những chức năng quan trọng của Học viện. Trong những năm gần đây, thực hiện chủ trương của Đảng về “Gắn kết tổng kết thực tiễn, nghiên cứu lý luận với định hướng chính sách”⁷ và được sự lãnh đạo, chỉ đạo của Đảng ủy, Ban Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, công tác tham mưu, tư vấn chính sách ở Học viện đã có bước cải thiện rõ nét. Theo đó, ngoài việc chắt lọc kết quả nghiên cứu, hội thảo để xây dựng các báo cáo kiến nghị, Học viện đã tích cực tham gia góp ý dự thảo Văn kiện Đại hội của một số đảng bộ trong vùng; đồng thời chủ động, tích cực xây dựng một số báo cáo kiến nghị để Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh nghiên cứu, xem xét trình các cơ quan Trung ương. Từ năm 2018 đến nay, ngoài các báo cáo góp ý gửi một số địa phương, có 07 báo cáo kiến nghị của Học viện đã được Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh trình các cơ quan Trung ương, góp phần phục vụ việc hoạch định chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước trên một số lĩnh vực, trong đó có một số vấn đề liên quan đến phát triển vùng⁸.

Thứ năm, công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch đã đạt được kết quả toàn diện

Dưới sự lãnh đạo, chỉ đạo của Đảng ủy, Ban Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh và phát huy tính chủ động, sáng tạo, từ năm 2018 đến nay, Học viện đã triển khai đồng bộ, hiệu quả các nhiệm vụ về bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh, phản bác các quan điểm sai trái, thù địch theo tinh thần Nghị quyết số 35-NQ/TW, ngày 25/10/2018 của Bộ Chính trị (khóa XII) về “Tăng cường bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch trong tình hình mới”. Cùng với việc thành lập, kiện toàn Ban Chỉ đạo 35, Tổ thư ký, Tổ giúp việc và ban hành các quy định, quy chế theo hướng dẫn của Trung ương, Học viện đã triển khai tốt công tác này thông qua nghiên cứu khoa học, đào tạo, bồi dưỡng, truyền thông và đẩy mạnh việc phối hợp với các cơ quan, đơn vị, địa phương: (1) thông qua công tác nghiên cứu khoa học, Học viện đã triển khai nhiều đề tài, hội thảo, tọa đàm khoa học trực tiếp hoặc gián tiếp phục vụ nhiệm vụ bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, tập trung làm rõ các vấn đề lý luận, thực tiễn nảy sinh ở vùng đồng bằng sông Cửu Long; (2) thông qua công tác đào tạo, bồi dưỡng, Học viện đã lồng ghép, tích hợp nội dung bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch vào chương trình đào tạo cao cấp lý luận chính trị và các lớp bồi dưỡng chức danh. Nhiều chuyên đề bổ trợ được biên soạn, cập nhật; nội dung đấu tranh tư tưởng được đưa vào bài giảng, thảo luận, kiểm tra, đánh giá. Học viện tổ chức nhiều lớp tập huấn, bồi dưỡng kiến thức, kỹ năng nhận diện và đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch, nhất là trên không gian mạng cho đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức vùng đồng bằng sông Cửu Long; (3) thông qua công tác truyền thông, Học viện đã đẩy mạnh tuyên truyền, lan tỏa thông tin tích cực trên các tạp chí khoa học, cổng thông tin điện tử, các kênh truyền thông đại chúng và mạng xã hội. Tạp chí Thông tin khoa học chính trị duy trì các chuyên mục phục vụ trực tiếp nhiệm vụ đấu tranh tư tưởng - lý luận. Học viện thành lập, duy trì và vận hành hiệu quả các trang, nhóm trên mạng xã hội nhằm lan tỏa bài viết chính luận, kịp thời phản bác các quan điểm sai trái, thù địch, góp phần định hướng dư luận xã hội; xây dựng các ấn phẩm, tài liệu và sản phẩm truyền thông, như Sổ tay Tư tưởng Hồ Chí Minh (song ngữ Việt - Khmer); phối hợp với Đài Phát thanh và Truyền hình trong khu vực xây dựng phim tài liệu về Lịch sử vùng đất Nam Bộ, Đồng bào Khmer ở đồng bằng sông Cửu Long, Bà mẹ Việt Nam anh hùng người Khmer ở đồng bằng sông Cửu Long, Chiến dịch 50 năm Giải phóng miền Nam (16 tập), v.v..; (4) tích cực, chủ động phối hợp với các cơ quan, đơn vị, địa phương trong thực hiện Nghị quyết số 35-NQ/TW. Từ năm 2019, Học viện đã ký kết và triển khai nhiều quy chế phối hợp thực hiện Nghị quyết 35-NQ/TW với Ban Tuyên giáo các Tỉnh ủy, Thành ủy vùng đồng bằng sông Cửu Long. Năm 2025, Học viện tiếp tục ký kết Quy chế phối hợp với Ban Tuyên giáo và Dân vận, các Trường Chính trị ở khu vực đồng bằng sông Cửu Long trong thực hiện Nghị quyết số 35-NQ/TW; đồng thời, thiết lập quan hệ và phối hợp chặt chẽ với một số Trường Đại học, Quân khu 9 và một số Đài Phát thanh và Truyền hình ở vùng đồng bằng sông Cửu Long để thực hiện những nội dung liên quan đến công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng; (5) từ năm 2020, Học viện đã có sáng kiến tổ chức Cuộc thi viết theo thể loại chính luận khoa học về bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch trong tình hình mới. Những năm tiếp theo, Học viện đã phối hợp với một số trường đại học, như Đại học Cần Thơ, Trường Đại học Đồng Tháp, Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Vĩnh Long... tổ chức Cuộc thi về bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng dành cho sinh viên. Từ năm 2021 đến nay, Học viện đã chủ động, tích cực tham gia Cuộc thi chính luận về bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng do Trung ương phát động và đạt được thành tích nổi bật, với 02 giải A, 03 giải B, 02 giải C, 06 giải khuyến khích (giải cá nhân) và liên tục trong các năm 2022, 2023 và 2024 đạt giải Tập thể xuất sắc.

Những thành tựu quan trọng trong hai mươi năm xây dựng và phát triển đã khẳng định vị thế của Học viện với tư cách một Trường Đảng Trung ương ở khu vực đồng bằng sông Cửu Long. Đạt được những thành tựu nói trên do nhiều nguyên nhân, trong đó chủ yếu là sự lãnh đạo, chỉ đạo thường xuyên cũng như sự quan tâm, đầu tư của Trung ương, mà trực tiếp là Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh; sự phối hợp, hỗ trợ hiệu quả của cấp ủy, chính quyền các địa phương trong vùng; cùng với sự nỗ lực, đoàn kết, tích cực, chủ động và sáng tạo trong thực hiện nhiệm vụ chính trị của tập thể cán bộ, giảng viên, người lao động Học viện.

3. Học viện Chính trị khu vực IV tiếp tục khẳng định vị thế Trường Đảng Trung ương ở khu vực đồng bằng sông Cửu Long trong kỷ nguyên mới

Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng xác định gắn kết chặt chẽ tổng kết thực tiễn, nghiên cứu lý luận với xây dựng và tổ chức thực hiện đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước. Những nhiệm vụ này đặt ra nhiều yêu cầu mới, cao hơn đối với việc thực hiện nhiệm vụ chính trị của hệ thống Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh nói chung, Học viện Chính trị khu vực IV nói riêng. Theo đó, cần phải tiếp tục đổi mới mạnh mẽ và tăng cường việc thực hiện chức năng đào tạo, bồi dưỡng; nghiên cứu khoa học và tham mưu, tư vấn chính sách góp phần phát triển lý luận về đường lối đổi mới, hoàn thiện toàn diện, đồng bộ thể chế phát triển nhanh, bền vững đất nước và nâng cao năng lực, hiệu quả thực hiện chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước. Từ yêu cầu của bối cảnh mới, phát huy truyền thống và bài học kinh nghiệm trong hai mươi năm xây dựng và phát triển, trong thời gian tới, Học viện cần tiếp tục đổi mới, phát triển mạnh mẽ để tiếp tục khẳng định vị thế, vai trò của Trường Đảng Trung ương ở khu vực đồng bằng sông Cửu Long với yêu cầu cao hơn.

Thứ nhất, tiếp tục đổi mới căn bản công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ theo hướng thiết thực, hiệu quả, hiện đại, gắn chặt với yêu cầu tổ chức thực thi các quyết sách chiến lược của Đảng

Cùng với đa dạng hóa các chương trình bồi dưỡng theo quy định của Trung ương và theo yêu cầu của mô hình chính quyền địa phương hai cấp, Học viện cần thực hiện tốt các định hướng về đổi mới công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức, viên chức do Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh đề ra nhằm đáp ứng yêu cầu “trang bị tầm nhìn, tư duy chiến lược, phương pháp, kỹ năng lãnh đạo, quản lý phù hợp với từng vị trí, cơ quan, địa phương và đất nước; góp phần xây dựng đội ngũ cán bộ ngang tầm nhiệm vụ, có tinh thần “Dám nghĩ; dám nói; dám làm; dám chịu trách nhiệm; dám đổi mới, sáng tạo; dám đương đầu khó khăn, thử thách và dám hành động vì lợi ích chung”⁹; “Mục tiêu không chỉ là trang bị kiến thức, mà là hình thành tổ hợp năng lực quản trị hiện đại, từ thiết kế chính sách, điều phối liên ngành, quản trị rủi ro, dẫn dắt chuyển đổi số đến tạo đồng thuận xã hội và huy động nguồn lực. (...) chuyển mạnh từ mô hình truyền thụ một chiều sang mô hình giảng viên - học viên cùng đồng kiến tạo tri thức và giá trị mới; bảo đảm đào tạo không chỉ để “biết” mà để “làm”, hướng tới các giá trị công và lợi ích của Nhân dân”¹⁰.

Thứ hai, tăng cường và nâng cao chất lượng nghiên cứu khoa học

Để phục vụ tốt công tác đào tạo, bồi dưỡng, phát triển lý luận, góp phần xây dựng và hoàn thiện thể chế, Học viện cần phải nâng cao chất lượng, hiệu quả nghiên cứu khoa học, tổng kết thực tiễn. Hoạt động nghiên cứu khoa học của Học viện trong những năm tới cần phải quán triệt tinh thần Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng để tiếp tục nghiên cứu, làm rõ một số vấn đề lý luận, thực tiễn có liên quan cũng như phục vụ việc tổ chức thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội lần thứ XIV cũng như các quyết sách chiến lược đã được Trung ương ban hành về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia; về hội nhập quốc tế trong tình hình mới; về đổi mới công tác xây dựng và thi hành pháp luật đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới; về phát triển kinh tế tư nhân; về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo; về một số giải pháp đột phá, tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe Nhân dân; về bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045; về phát triển kinh tế nhà nước và về phát triển văn hóa Việt Nam. Cùng với đó, Học viện cần phải xuất phát từ yêu cầu, thực tiễn của vùng đồng bằng sông Cửu Long để tổng kết thực tiễn, làm rõ một số vấn đề đặc thù của vùng. Trước mắt, cần phối hợp chặt chẽ với Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh để triển khai một số đề án, nhiệm vụ quan trọng, như tổng kết 100 năm Đảng lãnh đạo cách mạng Việt Nam và tổng kết 40 năm thực hiện Cương lĩnh năm 1991.

Thứ ba, tăng cường và nâng cao chất lượng tham mưu, tư vấn chính sách theo yêu cầu gắn kết tổng kết thực tiễn với nghiên cứu lý luận, định hướng chính sách; tăng cường công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng và phát huy vai trò định hướng, hỗ trợ, dẫn dắt của Học viện đối với các Trường Chính trị ở khu vực. Cùng với đổi mới căn bản công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ và tăng cường, nâng cao chất lượng nghiên cứu khoa học, Học viện cần tăng cường và nâng cao công tác tham mưu, tư vấn chính sách, gắn kết chặt chẽ hoạt động tổng kết thực tiễn, nghiên cứu lý luận với tham mưu, tư vấn chính sách. Học viện cần phải bám sát nội dung Văn kiện Đại hội lần thứ XIV của Đảng, các quyết sách của Trung ương và những vấn đề thực tiễn đặt ra ở vùng, các địa phương để chủ động xây dựng các báo cáo kiến nghị nhằm góp phần cung cấp luận cứ phục vụ việc hoạch định chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước cũng như các quyết sách của cấp ủy và chính quyền địa phương. Bên cạnh đó, Học viện cần đẩy mạnh công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch thông qua công tác đào tạo, bồi dưỡng; nghiên cứu khoa học; truyền thông cũng như vai trò kết nối, chủ trì, phối hợp triển khai các hoạt động về công tác này ở khu vực đồng bằng sông Cửu Long; tăng cường hỗ trợ các Trường Chính trị trong khu vực để các đơn vị này đáp ứng tốt yêu cầu đào tạo, bồi dưỡng cán bộ cấp cơ sở trong bối cảnh mới.

Để thực hiện tốt các nhiệm vụ chính trị nói trên, cùng với sự lãnh đạo, chỉ đạo và đầu tư về mọi mặt của Trung ương, trực tiếp là Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, Học viện cần: tiếp tục hiện đại hóa, tăng cường cơ sở vật chất đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới; xây dựng và phát triển đội ngũ cán bộ, giảng viên, nhất là chuyên gia giỏi, chú trọng phát hiện, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ trẻ, chuyên gia trẻ, tạo môi trường học thuật lành mạnh, khuyến khích sáng tạo, hình thành các nhóm nghiên cứu mạnh, tạo điều kiện để đội ngũ trẻ được rèn luyện, thử thách và trưởng thành; đẩy mạnh hợp tác quốc tế theo hướng thiết thực, hiệu quả, có trọng tâm nhằm góp phần nâng cao hiệu quả việc thực hiện nhiệm vụ chính trị của Học viện; đổi mới mạnh mẽ quản trị nội bộ, nhất là đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, đẩy mạnh chuyển đổi số và ứng dụng trí tuệ nhân tạo một cách bài bản, có chọn lọc, thúc đẩy xây dựng “Học viện thông minh”; xây dựng và phát triển Học viện thật sự trở thành hình mẫu về công tác xây dựng Đảng, địa chỉ đỏ “ươm trồng” những phẩm chất tốt đẹp của người cộng sản, cái nôi để rèn luyện tính Đảng, văn hóa Đảng và bản lĩnh chính trị vững vàng cho cán bộ, đảng viên tham gia công tác, học tập, bồi dưỡng tại Học viện; xây dựng Đảng bộ trong sạch, vững mạnh toàn diện và tăng cường phối hợp, hợp tác có hiệu quả với các cơ quan, đơn vị, cấp ủy, chính quyền địa phương ở trong và ngoài khu vực đồng bằng sông Cửu Long.

4. Kết luận

Hai mươi năm đã qua là một chặng đường đáng tự hào, đồng thời cũng mở ra những yêu cầu và nhiệm vụ mới trong thời gian tới. Phát huy truyền thống đã được hun đúc, với tinh thần đoàn kết, đổi mới, sáng tạo và trách nhiệm, Học viện Chính trị khu vực IV nhất định sẽ tiếp tục phát triển vững chắc, xứng đáng với sứ mệnh chính trị được Đảng và Nhà nước giao phó; xứng đáng là trung tâm đào tạo, bồi dưỡng cán bộ và nghiên cứu lý luận chính trị của vùng đồng bằng sông Cửu Long, góp phần xứng đáng vào sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa trong kỷ nguyên phát triển mới.

----------

Bài đăng trên Tạp chí Thông tin khoa học chính trị số 2 (50) - 2026